Spadek po dziadku na ojca i spadek po ojcu na dzieci

Przykłady

Pośpieszna darowizna i spór po latach

Pan Marek, najstarszy z trójki rodzeństwa, otrzymał od swojej matki w darowiźnie dom w centrum miasta. Umowę sporządzono u notariusza i wpisano do księgi wieczystej, a darowizna została przekazana na kilka lat przed jej śmiercią. Po śmierci matki okazało się, że w spadku nie pozostawiła żadnego majątku – ani pieniędzy, ani ruchomości. Bracia pana Marka – Andrzej i Piotr – nie otrzymali od matki żadnych darowizn i poczuli się pokrzywdzeni. Wnieśli sprawę do sądu o zachowek, wskazując, że wartość przekazanej darowizny powinna być doliczona do spadku. Sąd potwierdził, że mają prawo do zachowku – nawet mimo upływu kilku lat od darowizny – ponieważ była ona uczyniona na rzecz spadkobiercy ustawowego i mieściła się w 10-letnim okresie przewidzianym przez prawo.

Darowizna „na żonę” – próba uniknięcia zachowku

Pani Katarzyna otrzymała od swojej matki kawalerkę w darowiźnie. Po kilku latach, już jako mężatka, postanowiła przepisać mieszkanie na swojego męża, uważając, że to pozwoli uniknąć problemów z rodzeństwem po śmierci matki. Dodatkowo ustanowili intercyzę. Po śmierci matki Katarzyny jej siostra wystąpiła o zachowek. Katarzyna próbowała dowodzić, że nieruchomość nie należy już do niej, jednak sąd uznał, że to ona była beneficjentką darowizny od matki, a jej późniejsze decyzje – w tym przekazanie mieszkania mężowi – nie mają wpływu na obowiązek zapłaty zachowku. Siostra otrzymała należne świadczenie z tytułu zachowku, wyliczone na podstawie wartości nieruchomości z chwili otwarcia spadku.

Równe traktowanie dzieci tylko na pozór

Pan Tomasz był przekonany, że nie będzie musiał płacić zachowku bratu, ponieważ matka za życia darowała każdemu z synów coś „wartościowego”. On otrzymał działkę budowlaną, brat – samochód i sprzęt RTV. Po śmierci matki brat zażądał zachowku. Sąd ustalił, że działka przekazana Tomaszowi miała wartość kilkukrotnie wyższą niż wszystkie dobra przekazane drugiemu synowi. Ponieważ nie sporządzono testamentu ani nie zaznaczono w umowach, że darowizny mają być traktowane jako wyrównujące schedę spadkową, brat uzyskał prawo do zachowku, doliczając wartość działki do masy spadkowej.

Podsumowanie

Darowizna dokonana przez matkę na rzecz jednego z dzieci ma bezpośredni wpływ na roszczenia o zachowek pozostałego rodzeństwa. Nawet jeśli obdarowane dziecko przekaże nieruchomość dalej – np. małżonkowi – nie zwalnia go to z obowiązku zapłaty zachowku po śmierci matki. Kluczowe znaczenie ma wartość darowizny oraz fakt, czy inne dzieci również zostały obdarowane lub uwzględnione w spadku. Zachowek można dochodzić w ciągu 5 lat od śmierci spadkodawcy, a darowizny dolicza się do masy spadkowej, jeśli zostały dokonane na rzecz spadkobierców w ciągu 10 lat.

Oferta porad prawnych

Skorzystaj z naszej porady prawnej online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Prześlij swoje pytanie, a nasz doświadczony prawnik przygotuje dla Ciebie jasną i rzeczową odpowiedź, dostosowaną do Twojej sytuacji. Oferujemy pomoc m.in. w sprawach spadkowych, zachowku, darowizn i podziału majątku.
Wejdź na eporady24.pl i uzyskaj pomoc już dziś!